Primena mulch folija široko je rasprostranjena u svetu. Mulch folije razlikuju se po svojim fizičko hemijskim osobinama, kao i po njihovom uticaju na proizvodnju. Kvalitetna mulch folija mora imati dobru trajnost, jer ukoliko folija nema dovoljno kvalitetnog UV stabilizatora, može doći do razlaganja iste u roku od nekoliko meseci. Druga fizička svojstva odnose se na čvrstinu i elastičnost, odnosno parametre koji su bitni kod postavljanja, ali i kod vađenja folija iz zemlje po završetku sezone.

Svaka folija utiče na proizvodnju. Neka svojstva su zajednička svim folijama, a neka zavise od vrste folija. Zajednička svojstva su sledeća:

Ranija berba: Različite vrste folija različito zagrevaju zemljište, ali bez obzira na tip folije, zemljište je uvek toplije ispod folije, nego kada nije pokriveno.

Smanjena evaporacija: Evaporacija je isparavanje vode sa površine zemljišta. Ukoliko je zemljište pokriveno folijom, evaporacija je znatno manja, te zbog toga navodnjavanja mogu biti ređa. Usled ređih navodnjavanja, ispiranje hraniva je manje, pa se mogu primeniti manje količine đubriva.

Smanjeno sabijanje zemljišta: Zemljište ispod folije se manje sabija, pa je vazdušni režim značajno bolji (zemljište više aerisano).

Čistiji plodovi: Primenom mulch folija plodovi nisu u kontaktu sa zemljištem, pa su time čistiji.

 

Pojedina svojstva zavise od vrsta folija. Pri izboru folija, trebalo bi posebnu pažnju obratiti na sledeća svojstva:

Temperatura: različite osobine folija, različito utiču na temperaturu zemljišta. Transparentna folija propušta celokupan spektar svetlosti, pa je ispod takve folije zemljište najtoplije. Sa druge strane crna folija ne propušta svetlost, pa je u uslovima oblačnog vremena ispod nje hladnije u odnosu na zemljište pokriveno bilo kojom drugom folijom. Ukoliko je vreme sunčano, zbog konverzije svetlosne u toplotnu energiju, zemljište pod crnom folijom može biti pretoplo i dovesti do spaljivanja useva. Optimalni izbor, verovatno je braon termo folija, jer ona propušta deo IR spektra svetlosti, pa je temperatura zemljišta u svim uslovima pod ovom folijom (hladno i oblačno ili vrelo sunčano vreme) povoljnija u odnosu na temperaturu zemljišta pod ostalim folijama.

Kontrola korova: Mulch folija koja blokira PAR (fotosintetsku aktivnu radijaciju) spektar svetlosti onemugućava rast korova ispod iste. Takve su Politiv crna i braon, odnosno folije koje sadrže te boje u sebi. Ispod takve folije korov ne može rasti.

Uticaj na insekte: Po nekim istraživanjima srebrna i bela mulch folija, usled refleksije svetlosti, dovode do zaslepljivanja insekata, pa se isti u manjoj meri zadržavaju u blizini takve folije. Sa druge strane žuta boja privlači belu leptirastu vaš.

 

Crna mulch folija

Crna mulch folija je folija koja se najviše koristi u svetu. Ona u potpunosti sprečava prolazak svetlosti, pa ispod iste ne postoji mogućnost rasta korova. Iz istog razloga, ne dolazi do zagrevanja zemljišta, pa je ispod ovakve folije, pri oblačnom vremenu, zemljište najhladnije. Pri sunčanom vremenu, na površini folije dolazi do konverzije svetlosne u toplotnu energiju i u tim uslovima zemljište je više zagrejano (često i previše, što može dovesti do spaljivanja useva, pa stoga preporučujemo zagrtanje biljaka i otvora na foliji zemljom).

Mulch 3Milch 1Ogled sa različitim tipovima mulch folija u okolini Beograda.